ایجاد اعتماد برای دارایی‌های دیجیتال با صندوق‌های قابل‌معامله

یکی از موضوعات مهم روز دنیا و همچنین بازار سرمایه توسعه بازار از طریق فناوری‌های جدید مانند توکنایز کردن دارایی‌ها و معاملات رمز ارز است.

یکی از موضوعات مهم روز دنیا و همچنین بازار سرمایه توسعه بازار از طریق فناوری‌های جدید مانند توکنایز کردن دارایی‌ها و معاملات رمز ارز است. حجم بالای معاملات رمز ارزها به صورت غیر رسمی بر کسی پوشیده نیست. رمز ارزها به عنوان بازاری نوظهور و جذاب بر پایه فناوری نوین بلاک چین مورد توجه طیف وسیعی از سرمایه‌گذاران قرار داشته و بسیاری از شیوه‌های سنتی سرمایه‌گذاری را تحت تاثیر خود قرار داده است. ماهیت غیر متمرکز و جهانی بودن آن و انجام معاملات بدون واسطه و مستقیم ویژگی بارز این بازار است. آنچه که مشخص است تمایل سرمایه‌گذاران ایرانی به این بازار روز به روز افزایش یافته و طیفی از سرمایه‌گذاران نیز با هدف تنوع بخشیدن به سبد سرمایه‌گذاری خود فرصت‌های سودآوری این بازار را دنبال می‌کنند. البته این بازار در کنار ایجاد فرصت‌های سودآور، ریسک‌های مخصوص به خود را نیز دارد. با این تفاسیر بیشتر نهادهای مالی از جمله کارگزاران علاقه مند به سرمایه‌گذاری و ورود به حوزه خدمات رمزارز و جذب نسل جدیدی از سرمایه‌گذاران در چارچوب دستورالعمل‌های سازمان بورس اوراق بهادار هستند.
اما در این میان ورود به حوزه رمزارز برای نهادهای مالی با چالش‌ها و موانعی همراه است که تهیه و ایجاد زیرساخت، دانش فنی، بحث‌های حقوقی، فقهی و قانونی از جمله مهمترین آن هستند. البته با توجه به حضور وجود متخصصان برجسته در کشور به نظر می‌رسد از نظر دانش فنی محدودیت خاصی را نداشته باشیم و در مقابل چالش‌های حقوقی و قانونی برای ورود به این حوزه همچنان محل بحث و ابهام است به گونه‌ای که این موضوعات از مهمترین موانع ارائه خدمات در حوزه رمز ارزها می‌باشد. در هر حال این حوزه دارای پتانسیل زیادی برای اعمال تغییرات در نظام مالی است.
در همین راستا باید عنوان کرد با توجه به اینکه شرکت‌های کارگزاری تحت نظارت نهادهای مختلف از جمله سازمان بورس و اوراق بهادار فعالیت می‌کنند، قابلیت ایجاد اعتماد و فضای رقابتی بیشتری را خواهند داشت.
رشد روزافزون استفاده و پذیرش ارزهای دیجیتال از سوی موسسات مالی و نهادهای سرمایه‌گذاری، انجام معاملات به صورت ۲۴ ساعته در ۷ روز هفته و رشد استفاده عمومی از این فناوری جایگاه ویژه‌ای را برای آن در آینده تثبیت خواهد کرد و این مهم به ایجاد تنوع درآمدی شرکت‌های کارگزاری کمک شایانی خواهد کرد. افزون بر این باید تاکید داشت که شرکت‌های کارگزاری به دنبال توسعه و بکارگیری زیرساخت و فناوری‌های جدید در فعالیت‌های معاملاتی خود هستند و سرمایه‌گذاری در راستای ایجاد زیرساخت‌های مورد نیاز این بازار، می‌تواند صرفه جویی به مقیاس باشد. همچنین نهاد متولی می‌تواند این بازار را در حوزه ابزارهای مشتقه توسعه داده و قراردادهای اختیار معامله، آتی و یا صندوق‌های بخشی را طراحی کند. از طرفی این بازارها در کنار ایجاد فرصت‌های سودآور، ریسک‌های مخصوص به خود را نیز دارد.
در این میان برخی‌ها از رقابت سیستم بانکی و بازار سرمایه اظهار نگرانی دارند که باید عنوان کرد، حجم بالای معاملات در فضای غیر رسمی ناشی از عدم وجود بازار رسمی برای معاملات این طبقه از دارایی‌ها است؛ لذا با توسعه این ابزارها و شکل‌گیری بازار معاملاتی رسمی، قاعدتا سهم بخش غیر رسمی کاهش پیدا می‌کند. چنانچه توجه و حمایت دولت و نظارت نهادهای مرتبط بر این بازار کامل و جامع باشد رقابت سالمی می‌توان در بحث ارائه خدمات در این بخش داشت. از طرفی دیگر، کارگزاران خط مقدم و نقطه اتصال مشتریان به بازار سرمایه هستند و از نظر سرمایه‌گذاران نیز فضای کاری و ارائه خدمات شرکت‌های کارگزاری کاربرپسندتر است. از سوی دیگر اعتمادی که طی چندین دهه فعالیت شرکت‌های کارگزاری‌ فعال در بازار سرمایه در اقتصاد ایران شکل گرفته است، موجب گرایش و تمایل سرمایه‌گذاران به انجام معاملات در این بستر در مقایسه با سایر بخش‌ها خواهد شد. بر این اساس به نظر می‌رسد استقبال سرمایه‌گذاران از وجود چنین ابزاری در بازار سرمایه ایران بیشتر باشد.
اما نباید فراموش کرد که توسعه و ایجاد هر بازاری همواره با چالش‌های خاص خود همراه است و بازار رمزارز نیز از این قاعده مستثنی نیست؛ در این خصوص باید عنوان کرد که در مورد رمز ارز با توجه به برخی ویژگی‌های منحصر به فرد آن مثل عدم تمرکز، نوسان بالا و عدم محدود بودن به مرزهای جغرافیایی این مسئله شدیدتر است. لیکن این مسیر می‌تواند پلی میان اقتصاد سنتی و دیجیتال قلمداد شود. به گونه‌ای که با توسعه رمزارزها، باید به سمت اوراق‌بهادارسازی و توکن‌سازی دارایی‌های واقعی حرکت کنیم. پتانسیل‌ها و ظرفیت‌های بسیار بالایی در بازار سرمایه برای رمز ارزها وجود دارد و به نظر می‌رسد بازار مالی بورس کالای ایران یکی از بخش‌های مناسب برای این موضوع است. به عبارت دقیق‌تر ارایه این ابزار را می‌توان به صورت صندوق‌های سرمایه‌گذاری قابل‌معامله و یا در قالب گواهی سپرده کالایی نیز به بازار سرمایه معرفی کرد.

• مهدی سریزدی - نایب رئیس هیأت مدیره کارگزاری ایساتیس پویا

• شماره ۶۲۳ هفته نامه اطلاعات بورس

منبع : صدای بورس